Tekirdağ'da 'Yapısal Deprem Laboratuvarı' faaliyete geçti

Mehmet YİRUN-Mehmetcan ARSLAN/TEKİRDAĞ, (DHA)- TEKİRDAĞ Namık Kemal Üniversitesi’nden Dr. Öğretim Görevlisi Ahmet Bal, üniversite bünyesinde kurulan 'Yapısal Deprem Laboratuvarı'nın bölgedeki yapıların depreme dayanıklılığını belirlemek ve yeni teknolojiler geliştirmek amacıyla faaliyetlerine başladığını söyledi. Bal, "Dünyada deprem teknolojileri ile ilgili ya da önemli binaların birçoğu, bu gördüğünüz cihazlar sayesinde yapısal izlemeye, yapı sağlığı izlemeye dediğimiz kısma tabi tutuluyor. Biz de bu yapıların depremdeki davranışlarını ya da diğer yükler altındaki davranışlarını bu cihazlar sayesinde sürekli olarak izliyoruz" dedi.

Namık Kemal Üniversitesi (NKÜ) tarafından Tekirdağ Valisi Recep Soytürk ile NKÜ Rektörü Prof. Dr. Mümin Şahin öncülüğünde 4 bin metrekare alan üzerine 'Yapısal Deprem Laboratuvarı' kuruldu. Aynı zamanda yapı sağlığı merkezinin de bulunduğu laboratuvarda cihazlar sayesinde binalardan alınacak verilerin burada toplanacağı belirtildi. Laboratuvarda özellikle Tekirdağ ve çevresindeki yapıların deprem performansı analiz edilerek, riskli yapıların belirlenmesi ve güçlendirme yöntemlerinin geliştirilmesi hedefleniyor.

'TOKYO VE TAYVAN'DA ORTAK PROJELER YÜRÜTÜLÜYOR'

NKÜ Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanı Dr. Öğretim Görevlisi Ahmet Bal, laboratuvarın ileri teknolojilerle donatıldığını belirterek, "Laboratuvarımızı, yapısal deprem mühendisliği uygulamalarının yapılabilmesi için gerçek ölçekteki yapısal testlerin ve özellikle deprem teknolojilerinin geliştirilmesi, sönümleyicilerin geliştirileceği bir laboratuvar. Yaklaşık 4 bin metrekare kapalı alana sahip ama bunun yanı sıra laboratuvarımızın bir diğer özelliği, ilk defa laboratuvarımızın içerisinde yapı sağlığı izleme merkezi var. Yapı sağlığı izleme merkezi aslında bizim dünyadaki deprem mühendisliğinde geliştirilen sönümleyicilerin ve teknolojilerin kullanımı açısından çok önemli. Laboratuvarımız aynı zamanda Tokyo Teknoloji Enstitüsü ve Tayvan Ulusal Deprem Merkezi ile partner, ortak projeler yürütülüyor. Dünyada deprem teknolojileri ile ilgili ya da önemli binaların birçoğu, bu gördüğünüz cihazlar sayesinde yapısal izlemeye, yapı sağlığı izlemeye dediğimiz kısma tabi tutuluyor ve biz de bu yapıların depremdeki davranışlarını ya da diğer yükler altındaki davranışlarını bu cihazlar sayesinde sürekli olarak izliyoruz. Partner olduğumuz Tayvan Ulusal Deprem Merkezi ve Prof. Sai ile birlikte aslında Tayvan'da birçok proje izleniyor. Bunlar bazı izlenen projeler ile ilgili örnekler. İlk defa Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi uluslararası ölçekte yapı sağlığı izlemesini bu bölgede de gerçekleştirebiliyor. Bildiğiniz gibi Türkiye'de yapı stoku maalesef ki depreme dayanıklı değil ve özellikle hastaneler gibi, okullar gibi deprem sonrasında kullanılması gereken binaların yapı sağlığı çok büyük önem arz ediyor. Çünkü deprem sonrasında hastanelere ihtiyacımız olacak ve biz de şu anda Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi'nin onkoloji hastanesi projesindeki bir betonarme yapı, nitelikli sönümleyicilerin kullanıldığı bir yapı. Bu bağlamda bu cihazlar sayesinde yapı davranışını sürekli olarak kontrol altında tutuyoruz. Bu cihazlardan anlık veri alıyoruz ve laboratuvarımızın içerisine bilgisayar ortamından bunlar analiz ediliyor, simülasyonları anlık olarak gerçekleştiriliyor. Bu cihazlar aslında üç yönlü olarak ivmeölçerlerdir. Sadece binanın anlık hareketlerini, periyotlarını, frekanslarını anlamamıza yardımcı olduğu gibi bu cihazları deprem erken uyarı sistemi ile entegre ettiğimizde depremin 25-30 saniye öncesinde meydana gelebileceğini de algılıyoruz" diye konuştu.

'EN UFAK HAREKETİ GÖRECEĞİZ'

Bal, ivme cihazlarının sade binalara değil tüm yapı, köprü gibi yapılarda kullanılmasının önemli olduğunu söyledi. Bal, “Tabii ki nokta olarak tüm binanın, işte yüksek bina olsun sadece bina değil, köprü gibi ya da tarihi yapılar gibi önemli kültür varlıkları içerisinde de yapılarda kullanılabilir ve aktif olarak da şu anda kullanıyoruz. Binadaki en ufak hareketi bile görebiliyoruz bu elemanlar sayesinde. Bizim şu anda Japonya ve Tayvan'la yürüttüğümüz ortak bir proje var. Bu da bölgemizi sanayi yapıları ile ilgili aslında ilk etapta. Çünkü Tekirdağ, Türkiye'nin en fazla ihracat yapan 5'inci büyük şehri. Burada birçok sanayi kuruluşunun deprem olsa bile üretime devam edebilmesi ve kendini koruyabilmesi lazım. Bu bağlamda bu cihazlar sayesinde şu anda Tekirdağ'daki önemli bir sanayi kuruluşunun yapısal sağlık izlemesi bu cihazlar sayesinde laboratuvarımız tarafından gerçekleştiriliyor. Bu da özellikle deprem sonrasında çıkabilecek ikinci hasarlara ve kesintisiz kullanım dediğimiz düzeyin sağlanması için bu cihazlar bizim için kritik öneme sahip" ifadelerini kullandı.

Tekirdağ genelinde hızlı deprem tarama çalışmalarının sürdüğünü kaydeden Bal, kentte yaklaşık 230 bin binanın incelendiğini ve elde edilecek veriler doğrultusunda gerekli önlemlerin kısa sürede hayata geçirileceğini söyledi. (DHA)